Hybride werken
Hybride werken staat voor tijd- en plaatsonafhankelijk werken, waarbij een werknemer deels thuiswerkt. De plaats waar je werkt, hangt af van het type werk, het doel van de werkactiviteiten en de afspraken die gemaakt zijn binnen teams of afdelingen. Daarnaast spelen de behoeften en voorkeuren van verschillende werknemers, klanten/bezoekers en partners een rol in de afspraken die je samen maakt (bron: Toolbox hybride werken van SZW en TNO).
Hybride werken kan voordelen met zich meebrengen, bijvoorbeeld een betere werk-privébalans, concentratie, flexibiliteit en autonomie. Daarentegen zijn er ook aandachtspunten. Hoe zorg je bijvoorbeeld voor verbinding met collega’s, welke faciliteiten zijn van belang, hoe geef je leiding aan hybride teams en welke aandachtspunten zijn er voor het organisatiebeleid?
Wat staat in de cao openbare bibliotheken?
In de cao openbare bibliotheken zijn afspraken gemaakt over thuiswerken. Hierin staat de rol van de medezeggenschap en werkgever benoemd, de afspraken die zij daarover maken en de voorwaarden voor het werken vanuit huis. Ook wordt er in gegaan op het creëren van een gezonde en veilige werkplek en de thuiswerkvergoeding. De werkgever kan met instemming van de or/pvt andere afspraken maken dan de afspraken die zijn genoemd in de cao OB.
Waar moet je als werkgever rekening mee houden?
Er zijn een aantal aandachtspunten waar je als werkgever rekening mee moet houden. Eén daarvan is de Wet flexibel werken. Hierin staat omschreven waar werkgever en werknemer aan moeten voldoen als de werknemer de arbeidsplaats wenst aan te passen.
De wetgeving omtrent arbeidsomstandigheden is ingedeeld in drie niveaus:
- de Arbowet – basis van de arbowetgeving
- het Arbobesluit – uitwerking van de Arbowet
- de Arboregeling – verdere uitwerking van het Arbobesluit
Als werkgever moet je zorgen voor goede en veilige arbeidsomstandigheden. In de wet is dit vastgelegd in de ‘zorgplicht’. De zorgplicht van de werkgever is gebaseerd op de Arbowet (artikel 3) en het Burgerlijk Wetboek (artikel 7:658). Werkgever moet werknemer actief instrueren over hoe zij gezond en veilig kunnen (thuis)werken.
De Arbowet geeft aan dat de werkgever verantwoordelijk is voor een veilige werkplek van de werknemer, ongeacht de plaats: op locatie, thuis of elders.
De thuiswerkplek moet onderdeel zijn van de RI&E en van het werknemersonderzoek (artikel 5 van de Arbowet ), met speciale aandacht voor risico’s op het gebied van psychosociale arbeidsbelasting en fysieke belasting en arbeids- en rusttijden. Voor openbare bibliotheken is er een branche RI&E beschikbaar.
In het Arbobesluit zijn regels opgenomen voor ‘plaatsonafhankelijke arbeid’ (artikelen 1.43 tot en met 1.53). Thuiswerken valt hier ook onder.
Bepalingen over de eisen van aan beeldschermarbeid zijn opgenomen in het Arbobesluit (artikelen 5.4 en 5.7 tot en met 5.12) en in de Arboregeling (artikelen 5.1 tot en met 5.3).
Daarnaast is de Arbocatalogus Openbare bibliotheken van belang. Hierin is een checklist opgenomen die leidinggevende/preventiewerknemer kan gebruiken om de thuiswerkplek van de werknemer te beoordelen aan de hand van de ergonomische criteria die gelden als een werknemer langer dan 2 uur op een dag thuiswerkt.
Hou tot slot rekening met de arbeidstijdenwet. Deze wet geldt ook bij hybride werken. Door hybride werken is er minder zicht op de werktijden van werknemers. Maak hier dus goede afspraken over.
Tools en checklists
Wil je aan de slag met hybride werken in jouw organisatie? Deze tools en checklists helpen je op weg:
Arboportaal Toolbox hybride werken | Arboportaal (gemaakt door TNO in samenwerking met het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid):
- Teamgesprek hybride werken: doel en afspraken
- Samenwerking en verbinding
- Werknemers naar kantoor
- Effectief hybride vergaderen
- Gezond hybride werken op elke werkplek
- Tips voor en door leidinggevenden
- Handige links en ervaringsverhalen
- Hybride werken in beeld: onderzoek en cijfers
Aan de slag met een gezonde hybride werkplek? Deze tips van ArboNed kun je meegeven aan werknemers. Laat je inspireren over gezond werkgeverschap door VGZ.
Hoe zorg je ervoor dat je hybride werken inclusief vormgeeft? Het onderzoek ‘Hybride werken inclusief’ van de Hogeschool Arnhem Nijmegen en de Hogeschool van Amsterdam geeft hier antwoord op door het beschikbaar stellen van de ‘Toolkit hybride werken’. De toolkit ondersteunt teams bij gelijkwaardig volwaardig hybride (samen) werken. Bijvoorbeeld door werkvormen die helpen bij het maken van afspraken over samenwerken, inclusieve communicatie, werkruimtes en vergaderetiquettes. Ook is er een tool ‘Dashboard inclusief werkbeleid’ beschikbaar. Dit geeft HR en management inzicht in de voortgang en impact van hun inspanningen voor een inclusief hybride werkbeleid op basis van vier KPI’s.
