Per 1 december 2011 treedt de wet Stilzwijgende verlenging en opzegtermijn bij lidmaatschappen, abonnementen en overige overeenkomsten in werking.

De wet komt in hoofdlijnen neer op het volgende:

- Een jaarabonnement mag niet meer stilzwijgend worden verlengd, maar alleen worden omgezet in een abonnement voor onbepaalde tijd. Na die omzetting mag het abonnement op elk moment met een opzegtermijn van ten hoogste één maand worden opgezegd.

- Voor abonnementen op kranten en tijdschriften geldt een uitzondering. Zo’n abonnement mag nog wel stilzwijgend worden verlengd maar alleen nog voor een periode van telkens maximaal drie maanden (één kwartaal). Voor tijdschriften die minder dan één keer per maand verschijnen, bedraagt de opzegtermijn voor abonnementen voor onbepaalde tijd maximaal drie maanden.

- Een abonnement mag op dezelfde wijze kunnen worden opgezegd als waarop het is aangegaan. Als het abonnement via internet, mail of telefonisch tot stand is gekomen mag het ook op dezelfde wijze worden opgezegd.

- De consument mag op elk gewenst moment opzeggen en de aanbieder mag die opzegging niet weigeren. Soms treden de gevolgen van een opzegging echter pas na enige tijd in, bijvoorbeeld omdat de looptijd van een abonnement voor bepaalde tijd nog niet is verlopen

- Proefabonnementen die voor een bepaalde duur worden aangegaan lopen automatisch af. Een proefabonnement mag dus niet stilzwijgend worden verlengd of omgezet naar een abonnement voor onbepaalde tijd.

- Voor de stilzwijgende verlenging van het lidmaatschap van verenigingen gelden geen beperkingen. Wel bepaalt het wetsvoorstel dat de voor opzegging noodzakelijke informatie eenvoudig moet kunnen worden geraadpleegd (in ieder geval op website en in ledenblad).

Bibliotheekabonnementen
Bibliotheekabonnementen worden als regel stilzwijgend verlengd en stoppen pas nadat een ingeschreven lener heeft opgezegd met inachtneming van een bepaalde opzegtermijn. Het voordeel van stilzwijgende verlenging is dat leners zich hierdoor niet elke keer opnieuw hoeven aan te melden. Daar staat tegenover dat bij leners ook vaak ergernissen over stilzwijgende verlenging ontstaan op het moment van toezending van een acceptgiro voor de nieuwe betalingstermijn of op het moment dat de contributie voor het nieuwe jaar automatisch is afgeschreven. Als men niet wil dat het abonnement nog langer doorloopt blijkt dat het op dat moment vaak al te laat is tijdig op te zeggen. Of wist men überhaupt niet dat het lidmaatschap voor een bepaalde datum moest worden opgezegd.

De Kamerleden Martijn van Dam en Ferd Crone van de PvdA hebben het wetsvoorstel begin maart 2007 bij de Tweede Kamer ingediend, omdat stilzwijgende verlenging van abonnementen, lidmaatschappen en overige overeenkomsten in combinatie met lange opzegtermijnen voor consumenten ongewenst wordt gevonden.

Stand van zaken
Het Wetsvoorstel is op 5 oktober 2010 als hamerstuk aangenomen door de Eerste Kamer.

Inwerkingtreding
De wet treedt op 1 december 2011 in werking en geldt voor nieuwe abonnementen. Een reparatiewet die nu nog bij de Tweede Kamer in behandeling is, gaat regelen dat de nieuwe regels ook voor bestaande abonnementen gaan gelden vanaf 1 december 2011.

Consequentie voor bibliotheken
Nu het wetsvoorstel is aangenomen zullen bibliotheken de huidige praktijk van stilzwijgende verlengingen met telkens één jaar moeten aanpassen door omzetting van het abonnement van één jaar in een abonnement voor onbepaalde tijd, dat door de lener vervolgens op ieder moment met een opzegtermijn van één maand kan worden beëindigd.
Het meest voor de hand ligt om het doorlopende abonnement steeds met een termijn van een jaar te verlengen waarbij de lener bij vooruitbetaling jaarlijks steeds via automatische incasso of anderszins voor een nieuwe termijn betaalt. Als de lener echter tussentijds opzegt moet de bibliotheek restitutie verlenen, bijvoorbeeld voor het aantal volledige maanden dat vooruit betaald is zonder dat daarvan nog gebruik gemaakt wordt.

Daarnaast is het in theorie ook nog mogelijk om de lener steeds een nieuw contract voor de bepaalde duur van één jaar aan te bieden. Alleen loopt de bibliotheek dan het risico dat een automatisch beëindigd abonnement niet meer wordt vernieuwd.

De overheid zal t.z.t. consumenten en bedrijven en instellingen ruim informeren, o.a. via www.consuwijzer.nl en www.antwoordvoorbedrijven.nl